Biến động chính sách thương mại và xu hướng “thép xanh” tại châu Âu: Tác động lan tỏa đến ngành thép toàn cầu

Thép xanh châu Âu: Kỳ vọng dài hạn, tác động ngắn hạn còn hạn chế

Trong bối cảnh giao dịch thép truyền thống trầm lắng, thị trường thép xanh tại châu Âu vẫn chưa ghi nhận sự bứt phá rõ rệt. Các nguồn tin thị trường cho thấy nhu cầu mua thép phát thải carbon thấp vẫn ở mức hạn chế, phần nào do yếu tố mùa vụ và bối cảnh kinh tế còn nhiều bất định.

Theo Fastmarkets, thép dẹt xanh tại châu Âu hiện được định nghĩa là sản phẩm có tổng phát thải khí nhà kính (Scope 1, 2 và 3) không vượt quá 0,8 tấn CO₂ trên mỗi tấn thép. Mặc dù mức chào bán phụ phí có thời điểm lên tới 200 euro/tấn, nhưng trên thực tế, các giao dịch khả thi chủ yếu xoay quanh vùng 100–170 euro/tấn, thậm chí thấp hơn đối với các đơn hàng không mang tính dự án hoặc mua sắm công.

Các bên tham gia thị trường đều cho rằng, việc thiếu một hệ thống tiêu chuẩn và định nghĩa thống nhất về “thép xanh” đang là rào cản lớn, khiến người mua thận trọng hơn trong việc chấp nhận mức phụ phí cao.

EU chuẩn bị sử dụng mua sắm công để thúc đẩy kim loại phát thải thấp

Một tín hiệu chính sách đáng chú ý là việc Ủy ban châu Âu (EC) đang chuẩn bị đưa thép xanh vào khuôn khổ mua sắm công, dự kiến thông qua Đạo luật Tăng tốc Công nghiệp (Industrial Accelerator Act) trong thời gian ngắn tới.

Theo đại diện EC, thép nhiều khả năng sẽ là nhóm vật liệu đầu tiên được ưu tiên, qua đó tạo động lực thị trường thông qua các dự án công và cơ chế trợ cấp. Tuy nhiên, EC cũng nhấn mạnh cách tiếp cận có chọn lọc, tránh áp đặt cứng nhắc trên diện rộng.

Động thái này được kỳ vọng sẽ từng bước tạo nền tảng cho nhu cầu thép phát thải thấp trong trung và dài hạn, song tác động tức thời lên thị trường vẫn được đánh giá là hạn chế.

Căng thẳng thương mại Mỹ - EU leo thang, rủi ro mới cho chuỗi cung ứng

Song song với câu chuyện chuyển dịch xanh, môi trường thương mại toàn cầu tiếp tục đối mặt với những bất ổn mới khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố áp thuế bổ sung đối với 8 quốc gia châu Âu liên quan đến căng thẳng quanh Greenland.

Các mức thuế dự kiến tăng từ 10% lên 25% chỉ trong vài tháng đã vấp phải phản ứng mạnh mẽ từ Liên minh châu Âu. Đáng chú ý, Nghị viện châu Âu tuyên bố sẽ không phê chuẩn thỏa thuận thương mại EU – Mỹ đã đạt được trước đó, động thái được cho là sẽ làm suy yếu hơn nữa quan hệ thương mại xuyên Đại Tây Dương.

Những diễn biến này không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến dòng chảy hàng hóa thép và kim loại, mà còn làm gia tăng rủi ro chi phí, kéo dài tình trạng thận trọng trong đầu tư và giao dịch quốc tế.

Làn sóng M&A ngành thép: Tăng quy mô để thích ứng bất ổn

Trong bối cảnh chính sách và thị trường biến động, các thương vụ M&A quy mô lớn tiếp tục được xem là chiến lược then chốt nhằm gia tăng năng lực chống chịu. Việc Worthington Steel thâu tóm Kloeckner & Co, hình thành tập đoàn trung tâm dịch vụ thép lớn thứ hai Bắc Mỹ với doanh thu hợp nhất khoảng 9,5 tỷ USD, cho thấy xu hướng rõ rệt: chỉ những doanh nghiệp có quy mô lớn, nền tảng tài chính mạnh và thị trường đa dạng mới đủ khả năng đầu tư cho công nghệ, chuyển đổi xanh và thích ứng chuỗi cung ứng.

Xu hướng này cũng phản ánh sự tái cấu trúc sâu rộng của ngành thép toàn cầu, nơi hiệu quả vận hành, phát thải carbon và khả năng đáp ứng các yêu cầu chính sách ngày càng trở thành yếu tố cạnh tranh cốt lõi.

Th.S